Soạn văn bài ca nhà tranh bị gió thu phá

Danh mục: Soạn văn , Soạn văn tập 1

Soạn văn bài ca nhà tranh bị gió thu phá của Đỗ Phủ (Mao ốc vị thu phong sở phá ca) I. Đọc – hiểu văn bản Câu 1. a. Bài thơ gồm có 2 phần : - Phần đầu (gồm ba đoạn 1, 2, 3) kể và tả về hoàn cảnh và nỗi khổ của tác giả cùng gia đình về căn nhà bị gió thu tốc nát. Phần này chia làm ba phần nhỏ : + Khổ 1: Tả cảnh gió cuốn mất các lớp tranh của căn nhà. + Khổ 2: Kể việc trẻ con lấy mất tranh. + Khổ 3: Nỗi khổ của tác giả và gia đình trong đêm mưa. - Phần ...

của Đỗ Phủ

(Mao ốc vị thu phong sở phá ca)

I. Đọc – hiểu văn bản

Câu 1. 

a. Bài thơ gồm có 2 phần :

- Phần đầu (gồm ba đoạn 1, 2, 3) kể và tả về hoàn cảnh và nỗi khổ của tác giả cùng gia đình về căn nhà bị gió thu tốc nát.

Phần này chia làm ba phần nhỏ :

+ Khổ 1: Tả cảnh gió cuốn mất các lớp tranh của căn nhà.

+ Khổ 2: Kể việc trẻ con lấy mất tranh.

+ Khổ 3: Nỗi khổ của tác giả và gia đình trong đêm mưa.

- Phần sau (khổ còn lại): Ước mơ cao cả của nhà thơ.

b. Bài thơ có 3 khổ 5 câu: khổ 1, khổ 2 và khổ 4.

- Các khổ 1, 2, 3 đại đa số có 7 chữ trong mỗi dòng thơ. Riêng khổ cuối (khổ 4) số chữ lên tới 9, 10 chữ trong mỗi dòng.

- Gieo vần: Khổ 2, 3 gieo vần trắc (sức – giật – được - ức –mực – đặc – sắc – nát- đứt – trót) thể hiện sự ấm ức, dằn vặt, đau xót.

Khổ cuối lại nghiêng về vần bằng (giàu – hoan – bàn) ba vần bằng liên hoàn nhau thể hiện sự vút lên của ước mơ.

Câu 2. Kẻ lại bảng sau và đánh dấu x vào ô mà em cho là hợp lí.

Phương thức biểu đạt

Miêu tả

Tự sự

Biểu cảm trực tiếp

Miêu tả kết hợp tự sự

Miêu tả kết hợp biểu cảm

Tự sự kết hợp biểu cảm

Kết hợp cả 3 phương thức

Phần đầu (3 khổ)

X

X

X

X

X

X

X

Phần sau (khổ cuối)

X

 

X

 

X

 

 

Nhận xét: 

- Phần đầu (3 khổ 1, 2, 3) sử dụng phương thức biểu đạt.

- Phần sau (khổ cuối) chủ yếu dùng phương thức biểu cảm trực tiếp kết hợp miêu tả.

Câu 3. Những nỗi khổ đau đó được Đỗ Phủ miêu tả trong bài thơ.

- Nỗi khổ vì ngôi nhà bị gió cuốn: cái thì bay sang sông, cái thì treo trên ngọn cây, cái nhào xuống lòng mương tơi tả. Cảnh tưởng thật kinh hoàng.

Đỗ Phủ rất nghèo, để có được ngôi nhà tranh ấy phải nhờ vào sự giúp đỡ của những người thân tích và bạn bè nay bị gió cuốn, biết xoay sở làm sao.

- Nổi khổ vì thân tình thế thái: Hình ảnh thật thương tâm, một bên lũ trẻ đua nhau cướp những tấm tranh chạy đi, một bên ông già chống gậy lom khom, miệng gào thét đến khô cháy mà chẳng đòi lại được.

- Nỗi khổ phải nằm trong mưa lạnh: Mưa chẳng dứt, nhà bị tốc mái, chăn mền ướt sũng rách nát, còn bị con thơ đạp rách thêm, rét lạnh tựa sắt, cẩ nhà run cầm cập.

- Nỗi khổ vì chiến tranh loạn lạc: Đây mới là nỗi khổ lớn nhất và là nguyên nhân của ba nỗi khổ trên. Vì loạn lạc mà nhà thơ phải phiêu bạt, từ quan, vì loạn lạc mà những đứa trẻ khổ sở túng thiếu phải đi cướp giật của người khác. Vfa cũng vì loạn lạc mà nhà thơ phải đêm dài ít ngủ, chịu lạnh, chịu đói - > đó cũng là đêm dài của xã hội đen tối.

= > Cách miêu tả của nhà thơ rất sinh động, cụ thể, đồng thời tính hàm súc rất cao, chỉ bằng một vài câu ngắn gọn người đọc đã hình dung đượ cả cảnh tượng.

Câu 4.

- Nếu không có 5 dòng thơ cuối thì giá trị của bài thơ sẽ giảm đi một nửa. Bài thơ chỉ có giá trị tự hiện thực mà không có giá trị nhân đạo. Nghĩa là người đọc chỉ thấy được nỗi khổ của nhà thơ mà không thấy được tấm lòng nhân hậu của nhà thơ.

- Tình cảm của nhà thơ được thể hiện:

+ Vẻ đẹp của giấc mơ: có nhà rộng muôn gian, che khắp cho thiên hạ.

+ Vẻ đẹp của tấm lòng nhân ái: muốn người khác được hân hoan, sung sướng.

+ Vẻ đẹp của sự vị tha: nghĩ đến người khác mà không nghĩ đến bản thân mình “Riêng lều ta nát, chịu chết rét cũng được”.

II. Luyện tập

Câu 1. Đọc diễn cảm hai phần cuối.

Muốn đọc diễn cảm được tốt, phải xác định được giọng đọc và cách ngắt nhịp cách lên bổng xuống trầm của từng câu một.

Giây lát / gió lặng / mây tối mực

Trời thu mịt mù / đêm đen sặc

Mền vải lâu năm / lạnh tựa sắt

Con nằm xấu nết /đạp lót nát

Đầu gường nhà dột / chẳng chừa đâu

(Đoạn này đọc cảm thông, đau xót, đọc chậm và ngắt theo nhịp)

Từ trải cơn loạn / ít ngủ nghê

Đêm dài ướt át / sao cho trót

(Đọc giọng trầm ngâm, suy tư)

Ước được nhà rộng / muôn ngàn gian

Che khắp thiên hạ / kẻ sĩ nghèo / đều hân hoan

(Đọc giọng hân hoan, vui sướng)

Gió mưa chẳng núng / vững như bàn thạch!

Than ôi! Bao giờ nhà ấy sừng sững dựng trước mắt

Riêng lều ra nát / chịu chết rét / cũng được!

(Đọc giọng sâu lắng và chậm rãi)

Câu 2. Dùng tối đa là hai câu để nêu ý chính của đoạn văn sau đây bàn về “Bài ca nhà tranh bị gió thu phá” của Đỗ Phủ.

Đỗ Phủ không chỉ nói lên nỗi khổ của mình mà còn phanh phui hiện thực đen tối của xã hội đương thời. Trong khổ đau, tấm lòng của nhà thơ vẫn hướng về dân chúng nghèo khổ, vẫn lo lắng cho thường dân, vì vậy mà tên tuổi nhà thơ sống mãi.

Các bài nên tham khảo

Soạn bài rút gọn câu

RÚT GỌN CÂU I. TÌM HIỂU BÀI 1. Thế nào là rút gọn câu? Câu 1: So sánh và rút ra nhận xét về đặc điểm cấu tạo của hai câu: a. Học ăn, học nói, học gói, học mở. ...

Soạn bài tìm hiểu chung về văn nghị luận

TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN NGHỊ LUẬN I. NHU CẦU NGHỊ LUẬN VÀ VĂN BẢN NGHỊ LUẬN 1. a) Em rất thường gặp các vấn đề và những câu hỏi tương tự như trên trong cuộc sống. ...

Soạn bài tục ngữ về con người và xã hội

TỤC NGỮ VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI I. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN 1. (Câu 2, Sgk tr 12) Câu Nghĩa của câu tục ngữ Giá trị của kinh nghiệm mà câu tục ngữ thể hiện Trường hỢp ...

Soạn bài tục ngữ về thiên nhiên và lao động sản xuất

TỤC NGỮ VỀ THIÊN NHIÊN VÀ LAO ĐỘNG SẢN XUẤT I. GỢI Ý TRẢ LỜI CÂU HỎI TÌM HIỂU BÀI Câu 2:Có thể chia những câu tục ngữ thành hai nhóm: - Nhóm câu tục ngữ về ...

Giải thích câu Sách là ngọn đèn sáng bất diệt của trí tuệ con người

Đề: Một nhà văn có nói: “Sách là ngọn đèn sáng bất diệt của trí tuệ con người”. Hãy giải thích nội dung câu nói đó. - Tìm hiểu đề: Giá trị của sách ...

Soạn bài cách làm bài văn lập luận giải thích

CÁCH LÀM BÀI VĂN GIẢI THÍCH * Bước thứ nhất: NHẬN DẠNG ĐỂ GIẢI THÍCH Nếu không cẩn thận, học sinh rất dễ nhầm lẫn giữa các dạng đề giải thích và chứng minh, ...

Soạn bài ôn tập văn nghị luận lớp 7 HK 2

ÔN TẬP VĂN NGHỊ LUẬN STT Tên bài Tác giả Đề tài nghị luân Luận đề nghị luận (Luận điểm chính) Kiểu bài 1 Tinh thần yêu nước của nhân dân ta Hồ Chí Minh Tinh ...

Soạn bài dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu

DÙNG CỤM CHỦ - VỊ ĐỂ MỞ RỘNG CÂU I. GỢI ÝTRẢ LỜI CÂU HỎI TÌM HIỂU BÀI 1. Thế nào là dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu? Câu 1: Xác định những cụm danh từ có trong ...

Soạn bài chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động tiếp theo

CHUYỂN ĐỔI CÂU CHỦ ĐỘNG THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG (tiếp theo) I. CÁCH CHUYỂN ĐỔI CÂU CHỦ ĐỘNG THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG a) Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã được hạ ...

Soạn bài chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động

CHUYỂN ĐỔI CÂU CHỦ ĐỘNG THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG I. CÂU CHỦ ĐỘNG VÀ CÂU BỊ ĐỘNG 1. Xác định chủ ngữ: (SGK, Tr.57) a) Mọi người yêu mến em. b) Em được mọi người yêu ...

Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ